รายการโทรทัศน์สื่อสร้างสังคมอุดมสุข





ภาพที่ไร้เสียงจากชุมชนกองขยะหนองแขม

Share


Hand for Hope : ภาพที่ไร้เสียงจากชุมชนกองขยะหนองแขม
ทวีศักดิ์ พึงลำภู
1 ธันวาคม 25554
-----------------------------------------------------------------------------

ในท่ามกลางกระแสข้อมูลจำนวนมหาศาล อันสืบเนื่องมาจากวิกฤตน้ำท่วมใหญ่ครั้งประวัติศาสตร์ จนทำให้ประชาชนผู้เฝ้าติดตามเหตุการณ์ล้วนประสบภาวะเคร่งเครียด หวาดระแวง จนถึงขั้นโกลาหลอลหม่านกันถ้วนหน้า กระทั่งแม้เมื่อน้ำไหลหลากเข้าท่วมท้นบ้านเรือนต้องอพยพหลบหนีกันแล้ว ก็ยังต้องคอยฟังข่าวสารกันต่อเนื่องว่าเมื่อไรน้ำจะลดเสียที เพื่อกลับไปดำเนินวิถีชีวิตตามปกติกันอีกครั้งหนึ่ง บางเขตในพื้นที่รอบเมืองกรุงอาจท่วมแค่ไม่กี่สัปดาห์ แต่บางหมู่บ้านแถบปริมณฑลกลับจำต้องอดทนอีกยาวนานนับเดือน หากสำหรับชาวชุมชนอีสาน 3 กองขยะหนองแขม พวกเขาไม่มีคำคาดการณ์สำหรับวันพรุ่งนี้ให้หวังถึงอย่างชุมชนแห่งอื่นเอาเลย


นอกจากความยากลำบากต่อการจะรับความช่วยเหลือจากฝ่ายใด ๆ ทั้งสิ้นแล้ว พวกเขายังไร้สื่อกระแสหลักเอ่ยรายงานให้ปรากฏต่อสาธารณชนอีกด้วย ทั้งยังไม่มีโอกาสจะอพยพโยกย้ายไปยังศูนย์พักพิงแห่งใดได้ เพราะด้วยสำนึกถึงความเป็น ‘คนเก็บขยะ’ แสนต่ำต้อยของตนเอง อันเป็นอาชีพน่ารังเกียจในสายตาผู้คนส่วนใหญ่ สิ่งเดียวที่พวกเขาชะเง้อหน้าไปสัมผัสจึงมีเพียงกลิ่นปฏิกูลเหม็นเน่าจนชินชาในทุกมวลอากาศยามสูดหายใจ

ดูเหมือนว่าความยากจนยังคงโอบล้อมชาวชุมชนแห่งนี้เอาไว้อย่างมิดชิด ไม่ว่าจะเป็นช่วงก่อนหรือหลังน้ำท่วมก็ตาม...

ชุมชนอีสาน 3 ริมถนนพุทธมณฑลสาย 3 คือหนึ่งในหกโซนของชุมชนรอบ ๆ กองขยะหนองแขม มีผู้อาศัยราว 40 ครัวเรือน ชื่อของชุมชนบ่งบอกลักษณะชัดเจนว่าคนส่วนใหญ่อพยพย้ายถิ่นจากอีสานเข้ามาหาช่องทางทำกินในเมืองหลวง จนได้ลงหลักปลูกสร้างเพิงพักจากเศษวัสดุบนที่ดินว่างเปล่าของเอกชนโดยไม่ได้เช่า กล่าวสั้น ๆ คือ เป็นผู้บุกรุกนั่นเอง

ชาวชุมชนวัยผู้ใหญ่ทั้งหญิงชายล้วนประกอบอาชีพคุ้ยเก็บของเก่าจากบริเวณรอบโรงขยะของ กทม. เพื่อนำไปคัดแยกขายต่อกับร้านรับซื้อขยะรีไซเคิล แม้จะมีรายได้ถัวเฉลี่ยนับพันบาทต่อคนต่อวัน แต่เงินนั้นก็แทบไม่ได้นำไปสู่การปรับปรุงที่อยู่อาศัย การรักษาสุขภาพ และสร้างโอกาสทางการศึกษาต่อลูกหลาน เพราะปัญหาหนี้สิน การพนัน ตลอดจนยาเสพติด ล้วนคือสิ่งบั่นทอนศักยภาพของชีวิตลงแทบทุกด้าน จนเหลือเพียงวงจรหาเช้ากินค่ำอยู่ร่ำไป

สภาพน้ำเน่าส่งกลิ่นตลบอบอวลตามถนนไปจนสุดตรอกซอกซอย เป็นสิ่งที่เราสามารถประสบพบเจอได้ในบริเวณพื้นที่น้ำท่วมขังแบบปกติ หากนั่นยังยากจะนำมาเปรียบเทียบกับลักษณะน้ำท่วมลึกระดับเมตรกว่ากลางกองขยะ ซึ่งนอกจากกลิ่นฉุนเฉียวรุนแรงแล้ว อันตรายจากสารเคมีในกองขยะที่ยังไม่ถูกคัดแยกก็น่าพรั่นพรึงอย่างยิ่ง ไหนจะบรรดาสิ่งมีชีวิตอันมิพึงปรารถนา เช่น งูพิษ ตะขาบ กระทั่งปลิงควาย ล้วนคืบคลานหลบเร้นอยู่ร่วมกับชาวชุมชนอย่างไม่สามารถปฏิเสธได้เช่นกัน

ด้วยความอับจนหนทาง ชาวชุมชนบางส่วนจึงต้องโยกย้ายข้ามกำแพงไปขออาศัยอยู่ใต้ถุนแฟลตของ กทม. ที่ตั้งอยู่บริเวณใกล้เคียง แต่เมื่อน้ำท่วมกองขยะแหล่งสร้างรายได้เสียแล้ว การประกอบอาชีพคุ้ยหาของเก่าย่อมต้องยุติลงไปด้วยโดยปริยาย

ส่วนการสัญจรเข้าออกของชุมชน ก็อาศัยเกาะรถขยะคันใหญ่ออกมาคอยนั่งรอรับของบริจาคแถวริมถนนพุทธมณฑลสาย 3 ซึ่งรถบรรทุกของบริจาคเกือบทุกคันต่างล้วนมีจุดหมายปลายทางแห่งอื่นกันอยู่ก่อนแล้ว ดังนั้นสิ่งที่ชาวชุมชนผู้ออกไปเฝ้าหามาตลอดทั้งวัน มักนำกลับมาสู่ครอบครัวอยู่เสมอก็คือ ความหิวโหย

โครงการ ‘มูลนิธิเด็กสานใจช่วยภัยน้ำท่วม Hand in Hand (for flood)’ โดยเครือข่ายอาสาสร้างสุขมูลนิธิเด็ก ได้จัดคาราวานหนังสือสร้างสุข พร้อมนำสิ่งของบริจาค และจัดกิจกรรมสันทนาการให้กับเด็ก ๆ ลูกหลานของชาวชุมชนกองขยะหนองแขมไปพร้อมกัน โดยความช่วยเหลือต่าง ๆ เหล่านี้ถือเป็นงานระยะเริ่มต้นด้านสงเคราะห์ยามภาวะฉุกเฉินเป็นสำคัญ

ขั้นต่อไปในระยะฟื้นฟูคือ การซ่อมแซมที่พักอาศัย พร้อมจัดหา EM Ball เพื่อใช้ปรับปรุงสภาพน้ำเน่าเสียภายในชุมชน รวมถึงเตรียมคณะช่วยเยียวยาด้านจิตใจ ผ่านการจัดกลุ่มบำบัด ‘ฟังด้วยหัวใจ’ ตลอดถึงเข้าร่วมขับเคลื่อนให้ชุมชนเข้าถึงสิทธิสวัสดิการต่าง ๆ ไปพร้อมกับวางแผนจัดตั้งชุมชนพึ่งตนเอง จนกระทั่งพวกเขาสามารถดำรงอยู่ได้อย่างเหมาะควรตามวิถียิ่งขึ้น

เหล่านี้คือความหวัง กำลังใจ และเส้นทางสู่วันพรุ่งนี้ ที่บังเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องในท่ามกลางมหาอุทกภัย เพราะถึงแม้พวกเขาจะนิยามตนอย่างต้อยต่ำสักเพียงใด ต้องพักอาศัยใช้ชีวิตเยี่ยงผู้อพยพอยู่ตลอดเวลา ถึงกลิ่นขยะจะติดตามเนื้อตัวเสื้อผ้าไปทุกแห่งหน แต่ศักดิ์ศรีแห่งความเป็นมนุษย์คือสิ่งที่ไม่มีวันถูกพรากไปจากชาวชุมชนอีสาน 3 ได้เช่นเดียวกัน





95/24 หมู่ที่ 6 ซ.กระทุ่มล้ม 18 ถ.พุทธมณฑล สาย 4 ต.กระทุ่มล้ม อ.สามพราน จ.นครปฐม 73220 TEL. 0-2814-1481-7 FAX. 0-2814-0369
95/24 Moo 6 Soi Kratoomlom 18, Buddha Monthon 4, Sampharn Nakhon Pathom 73220 TEL. (662) 814-1481-7 FAX. (662) 814-0369
©1999 Foundation For Children All rights reserved. This site is best viewed with 1024x768 resolution. | donation@ffc.or.th